Cmentarz Marynarki Wojennej w Gdyni

Kto tu spoczywa?

Serce cmentarza stanowi Kwatera Pamięci w jego centralnej części. Leżą w niej adm. Unrug razem z żoną, kontradmirałowie Stanisław Mieszkowski i Jerzy Staniewicz oraz kmdr Zbigniew Przybyszewski. Przy kwaterze znajduje się 18 granitowych nagrobków poświęconych ofiarom stalinowskich zbrodni.

Pochowany jest tu także kmdr Alojzy Piotrowski. Gen. Orlicz-Dreszera upamiętnia pomnik postawiony w miejscu, gdzie stało jego mauzoleum.

Historia nekropolii

Według Wikipedii początek cmentarza sięga 1936 r. Gdy gen. dyw. Orlicz-Dreszer zginął w katastrofie lotniczej, jego przyjaciele kupili ziemię na skarpie w Oksywiu z myślą o cmentarzu wojskowym. Dwa lata później rozkaz ministra spraw wojskowych gen. dyw. Tadeusza Kasprzyckiego włączył go do cmentarzy garnizonowych. W chwili wybuchu wojny w 1939 r. było tu ok. 60 grobów i mauzoleum generała. Niemcy po zajęciu Oksywia zniszczyli nekropolię: mauzoleum wysadzono, a szczątki generała zrabowano.

Na powrót pamięci trzeba było czekać prawie pół wieku. Propozycja upamiętnienia generała pojawiła się w 1987 r. Poszukiwania wskazały prawdopodobne miejsce mauzoleum i właśnie tam stanął pomnik. Ks. kmdr Emil Dybek poświęcił go 31 października 1989 r.

Zarządzenie Dowódcy Garnizonu Gdynia z 6 grudnia 1992 r. powołało Cmentarz Wojskowy Marynarki Wojennej na Oksywiu. Biskup Polowy gen. dyw. Sławoj Leszek Głódź poświęcił go 1 listopada 1994 r. Przedwojenne początki i współczesność łączy tablica przy wejściu, która przypomina rozkaz Kasprzyckiego.

Układ i pomniki

Teren jest niewielki, lecz stopniowo się rozrasta. Groby ziemne uzupełnia kolumbarium.

Na cmentarzu stoją:

• pomnik poświęcony gen. Orlicz-Dreszerowi, żołnierzom Baterii „Canet” i ks. kmdr. ppor. Miegoniowi,
• pomnik poległych lotników morskich,
• replika oksywskiej latarni morskiej,
• trzy tablice upamiętniające twórców Marynarki Wojennej: wadm. Kazimierza Porębskiego, wadm. Jerzego Świrskiego i kpt. mar. Bogumiła Nowotnego,
• kaplica cmentarna.

Odwiedziny: godziny i dojazd

Cmentarz leży przy skrzyżowaniu ulic Antoniego Muchowskiego i Władysława Miegonia, obok jednostki wojskowej. Na terenie jest parking.

Aktualne godziny otwarcia sprawdź w urzędzie miasta. Przed wyjazdem w dzień wolny lub święto zadzwoniłbym i upewnił się, czy cmentarz jest otwarty.

Spacer najlepiej zacząć od tablicy przy wejściu, a potem iść w stronę Kwatery Pamięci i pomników. Kto interesuje się flotą, znajdzie w przewodniku też Akademię Marynarki Wojennej.

Fot. Farafaratonga, CC0, Wikimedia Commons